Coping: wat is dat?
Coping is een woord dat komt uit de psychologie. De oorsprong van het woord komt uit de Engelse taal en is een verbuiging van ‘to cope with’, wat staat voor: je kunt omgaan met bepaalde situaties of je bent opgewassen tegen bepaalde situaties. En met situaties bedoel ik vooral nare of vervelende situaties. Je zou kunnen zeggen: situaties die pijn doen, zoals een echtscheiding of ziekte. Maar het gaat ook over stress, werkdruk, zorgen of angst.
Opgewassen zijn tegen
Coping heeft dus alles te maken met hoe je op bepaalde gebeurtenissen reageert. En dan praat ik niet over hoe je op positieve gebeurtenissen reageert. Het gaat dus niet over het feit dat je loonsverhoging krijgt of dat jouw baas je een extra bonus toekent. Het gaat over situaties die jou spanning of stress opleveren zoals ontslag, echtscheiding, financiële zorgen, zorgen om je kinderen, tegenslag, ziekte en alles wat je maar kan overkomen.
Training en coaching
Bekijk onze trainingen gericht op:
- autonomie
- persoonlijk leiderschap
- persoonlijke ontwikkeling
Leerdoelen autonomie
Wat zijn de leerdoelen gericht op autonomie of persoonlijk leiderschap?
Bekijk ze hier!
Weerbaarheid is belangrijk
Weerbaarheid is dus belangrijk. En dan praat ik over mentale weerbaarheid. Mentale weerbaarheid helpt jou om met bepaalde situaties om te gaan. Dat is wat anders dan een poging om de situatie te veranderen. Want soms kun je de situatie veranderen, maar heel vaak ook niet. Ik moet denken aan een mevrouw die kampt met chronische vermoeidheid. Elke dag moet ze leren omgaan met mogelijkheden en grenzen. Elke dag moet ze opnieuw uitvinden wat haar hoofd graag wil en wat haar lichaam nog kan. Het geeft geen pas om tegen die mevrouw te zeggen dat ze de situatie moet veranderen. Nee, ze moet met de situatie leren omgaan.
Copingstrategie: positief en negatief
Een copingstrategie kun je verdelen in twee richtingen. Je hebt een positieve copingstrategie. Dan reageer je positief op stress of op een negatieve verandering. Je ziet de situatie eerlijk onder ogen, je kiest voor een actieve aanpak of je relativeert de ernst van de situatie.
Als ik naar copingstijlen kijk dan zie ik als positief: steun zoeken, relativeren door geruststellende gedachten en ook actief proberen te werken aan een oplossing.
Onder een negatieve copingstrategie versta ik: verdoving, vermijding, een ander de schuld geven of een passieve houding.
Leer oude patronen te doorbreken!
Ieder mens is ingewikkeld in patronen. Het doorbreken van belemmerende patronen, dat is persoonlijke ontwikkeling. Soms zit je in de gevangenis van zo’n vicieuze cirkel. Geen doorkomen aan. Maar waar haal je die patronen vandaan?
Copingstijlen
Er worden meestal een zevental copingstijlen genoemd namelijk:
- Een actieve houding
- Verdoving
- Vermijding
- Steun zoeken
- Passief en gelaten
- De ander beschuldigen
- Relativeren
Lees ook mijn artikel over copingstijlen.
Kan parentificatie ook een vorm van coping zijn?
Ja, parentificatie kan een manier zijn waarop een kind probeert om grip te krijgen op een moeilijke thuissituatie. Als een ouder niet beschikbaar is, emotioneel instabiel is of veel stress ervaart, voelt het kind vaak haarfijn aan dat er iets mis is. Zonder dat iemand het vraagt, neemt het verantwoordelijkheden op zich.
Zorgen wordt dan een manier om spanning, chaos of machteloosheid te verdragen. Het kind denkt: als ik maar help, wordt het beter. Deze vorm van coping geeft tijdelijk een gevoel van controle en betekenis. Het lijkt alsof het helpt, maar er zit een hoge prijs aan: het kind leert dat zijn of haar eigen gevoelens er niet toe doen.
Jaren later zie je vaak dat volwassenen die dit patroon kennen, moeite hebben met grenzen stellen, zichzelf opofferen voor anderen en zich schuldig voelen als ze wél voor zichzelf kiezen. Wat ooit een manier was om te overleven, kan zo uitgroeien tot een belemmerend patroon. Lees meer over: parentificatie.
Hoofd, hart en handen
Dit artikel schreef ik in de serie over hoofd, hart en handen.
Auteur
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.
