home / persoonlijke ontwikkeling / communicatie / overtuigingskracht / overtuigend beinvloeden / afzwakken boodschap

Afzwakken van de boodschap: wat bedoelen we ermee?

Afzwakken van de boodschap draagt niet bij aan de overtuigingskracht in communicatieve zin. De vraag is nu: wat is afzwakken precies? In dit artikel noem ik een paar voorbeelden. Bij overtuigend beïnvloeden is het belangrijk dat jouw woorden duidelijk, geloofwaardig en in overeenstemming zijn met wat je werkelijk bedoelt. Afzwakken betekent dat jouw boodschap minder duidelijk, stellig of krachtig overkomt dan jij bedoelt.

Hoe ziet afzwakken er in de praktijk uit?

Stel je voor: twee collega’s hebben een meningsverschil. Pieter voelt zich echt kwaad omdat Marieke afspraken niet nakomt. Toch zegt hij: “Ik was er een beetje geïrriteerd over.” Marieke hoort wel dat er iets speelt, maar de lading en ernst van het gevoel komen niet over. Het gevolg is dat het gesprek oppervlakkig blijft en de spanning onderhuids aanwezig blijft. Door eerlijker en directer te zeggen: “Ik werd boos toen je die afspraak niet nakwam,” zou de boodschap duidelijker en effectiever zijn.

Wat is het verschil tussen tactvol spreken en afzwakken?

Tactvol communiceren betekent niet dat je vaag moet worden. Je kunt rekening houden met de ander en tegelijkertijd duidelijk zeggen wat je ziet, voelt of nodig hebt. Respectvol spreken en helder spreken sluiten elkaar niet uit. Wanneer je jouw boodschap zo voorzichtig verpakt dat de kern verdwijnt, ben je niet meer tactvol maar onduidelijk.

Hoe kom je overtuigend over zonder af te zwakken?

Overtuigend overkomen in jouw communicatie bereik je dus niet door te overdrijven, ongeacht welke vorm je kiest. Beperk je tot de feiten en kom met een inhoudelijk verhaal. Zeg wat je waarneemt, benoem wat het met jou doet en wees helder over wat je wilt of verwacht.

Welke woorden zwakken jouw boodschap af?

Je ziet al wat voorbeelden waarbij je jouw gevoelens afzwakt. Maar je kunt ook de boodschap zelf afzwakken door woorden te gebruiken die de kracht eruit halen:

• Misschien is het raar als ik dit zeg, maar ik zou ook eens naar mijn eigen rol in het geheel kijken.
• Klopt het dat Annemieke gisteravond boos was? Antwoord: dat zou heel goed kunnen, ja. Een andere optie is: ik kon me niet aan de indruk onttrekken dat ze inderdaad erg boos was.
• In principe is het zo dat...

Woorden als eigenlijk, misschien, een beetje, min of meer, in principe, wellicht, volgens mij of “het zou niet onmogelijk zijn dat” kunnen jouw boodschap afzwakken. Ze zijn niet altijd verkeerd, maar wanneer je ze gebruikt om niet volledig te hoeven staan voor wat je zegt, halen ze de kracht uit jouw boodschap.

Waarom gebruiken mensen afzwakwoorden?

Veel mensen gebruiken afzwakwoordjes uit angst of onzekerheid. Ze willen de ander niet te hard raken of vrezen een conflict als ze zich stevig uitspreken. Soms speelt ook de behoefte mee om aardig gevonden te worden of om kritiek te verzachten. Het gevolg is dat de boodschap vaag of onduidelijk overkomt en de impact ervan verloren gaat. De luisteraar hoort vooral twijfel, waardoor de kern van wat je zeggen wilt minder serieus wordt genomen.

Wat is wollig taalgebruik?

Wollig taalgebruik is een optelsom van afzwakwoordjes. Je kunt ze beter vermijden. Wil je een paar voorbeelden?

• Naar alle waarschijnlijkheid zal het er zo uit komen te zien.
• Wij kunnen met aan zekerheid grenzende waarschijnlijkheid vaststellen dat oubollig taalgebruik niet daadkrachtig overkomt.
• Wellicht is het niet onverstandig om rekening te houden met.

Door zulke formuleringen moet de ander eerst door een wolk van woorden heen voordat de kern zichtbaar wordt. Dat maakt jouw boodschap niet zorgvuldiger, maar vaak alleen moeilijker te begrijpen.

Waarom verzwak je jouw boodschap door anderen erbij te betrekken?

Een manier om de boodschap af te zwakken is om anderen verantwoordelijk te maken voor jouw boodschap. Voorbeeld: hoewel ik geen namen kan noemen, weet ik dat er veel meer collega’s zijn die zich ergeren aan jouw wijze van leidinggeven. Je zwakt daarmee af wat je zeggen wilt. Of je vertelt wie het betreft of je praat alleen maar voor jezelf.

Praktijkvoorbeeld met een leidinggevende

Een leidinggevende opent een teamoverleg met de woorden: “Ik hoor van meerdere collega’s dat er irritatie is over hoe de planning loopt.” Door zich achter ‘anderen’ te verschuilen, neemt hij zelf geen positie in. Het team reageert lauw, want niemand weet precies wie die collega’s zijn. De boodschap verliest kracht. Als hij zou zeggen: “Ik merk dat de planning niet goed loopt en ik wil daar vandaag met jullie naar kijken,” dan voelt iedereen de urgentie en ontstaat er meer helderheid.

Verantwoordelijkheid buiten jezelf leggen

Het afzwakken van de boodschap gebeurt vaak door verantwoordelijkheid buiten jezelf te leggen. Je verschuilt je achter anderen, omstandigheden of vage bronnen. Het lijkt veiliger, omdat je de scherpe randjes van jouw eigen boodschap ontwijkt. Maar het effect is dat jouw woorden minder geloofwaardig worden. Mensen voelen feilloos aan wanneer jij niet volledig eigenaarschap neemt over wat je zegt. Juist door te spreken in de ik-vorm en te staan voor jouw boodschap, laat je zien dat je verantwoordelijkheid neemt en dat maakt je communicatie krachtiger.

Waarom is overdrijven ook een vorm van afzwakken?

Overdrijven lijkt op het eerste gezicht het tegenovergestelde van afzwakken, maar in feite haalt het net zo goed de kracht uit je boodschap. Wanneer je overdrijft, verlies je de geloofwaardigheid en gaat de aandacht uit naar de vorm in plaats van de inhoud. Mensen gaan twijfelen: is het echt zo erg of zo groot als jij zegt? Daarmee bereik je hetzelfde effect als bij afzwakken: de kern van je boodschap komt niet helder of overtuigend over. Eerlijk, concreet en nuchter blijven is daarom krachtiger dan opschroeven of aandikken.

In een artikel over overdrijven in communicatie behandel ik tal van vormen zoals chargeren, het verhaal opkloppen, opblazen, opschroeven, bonter of erger maken dan het is, aandikken of juist opsmukken en mooier maken dan het is.

Hoe maak je jouw boodschap sterker?

Een krachtige boodschap hoeft niet hard of bot te zijn. Het gaat erom dat jouw woorden overeenkomen met wat je werkelijk ziet, voelt en bedoelt.

• Schrap overbodige afzwakwoorden.
• Benoem het concrete gedrag of de situatie.
• Spreek vanuit de ik-vorm.
• Vertel wat het gedrag met jou doet.
• Zeg duidelijk wat jij nodig hebt of verwacht.
• Blijf bij de feiten en voorkom overdrijving.
• Verschuil je niet achter andere mensen.

In plaats van: “Misschien zou je eventueel iets vaker op tijd kunnen komen,” kun je zeggen: “Je was deze week drie keer te laat. Ik verwacht dat je voortaan op tijd aanwezig bent.” Dat is concreet, duidelijk en niet onnodig hard.

Veelgestelde vragen over het afzwakken van jouw boodschap

Hieronder beantwoord ik vijf veelgestelde vragen over afzwakwoorden, duidelijk spreken en verantwoordelijkheid nemen voor jouw boodschap.

Wat betekent het om jouw boodschap af te zwakken?

Het betekent dat je jouw woorden minder krachtig maakt door ze te verzachten, te omhullen met twijfel of door verantwoordelijkheid buiten jezelf te leggen. Hierdoor verliest jouw boodschap overtuigingskracht.

Waarom vinden mensen het moeilijk om direct te communiceren?

Vaak speelt angst voor conflict of afwijzing mee. Mensen willen de relatie goed houden en kiezen daarom voor vage of zachte formuleringen, terwijl dat de duidelijkheid juist ondermijnt.

Hoe kun je gevoelens duidelijker uitspreken?

Gebruik de ik-vorm en benoem concreet wat je voelt of ervaart. Zeg bijvoorbeeld: “Ik werd boos toen je de afspraak niet nakwam,” in plaats van: “Ik was er een beetje geïrriteerd over.”

Is overdrijven het tegenovergestelde van afzwakken?

Dat lijkt zo, maar in beide gevallen gaat de kracht van jouw boodschap verloren. Bij overdrijven verlies je geloofwaardigheid en bij afzwakken verliest jouw boodschap duidelijkheid.

Hoe herken je afzwakwoorden in jouw communicatie?

Let op woorden als misschien, wellicht, eigenlijk, een beetje, min of meer en in principe. Onderzoek vervolgens of die woorden nodig zijn of dat je ze gebruikt om niet volledig voor jouw boodschap te hoeven staan.