home / leiderschapsontwikkeling / leidinggeven aan veranderingen / veranderende organisaties

Veranderende organisaties vragen om vernieuwing en wendbaarheid

Organisaties veranderen. Waarom? Omdat zowel markt- als werknemersbehoeften veranderen en omdat de maatschappij is veranderd. Dat vraagt dat organisaties meebewegen met de behoefte en de vraag. Bij leidinggeven aan veranderingen vraagt dat om wendbaarheid en om innovatie.

Wendbare organisaties

We hebben in deze tijd wendbare organisaties nodig. Wendbare organisaties kunnen niet alleen snel hun werkprocessen aanpassen, ook reageren ze sneller door de organisatiestructuur en strategie aan te passen aan de veranderingen. Organisaties kunnen echter alleen wendbaar zijn als medewerkers mee willen en kunnen gaan in de gewenste verandering.

• Hoe wendbaar is jouw organisatie?
• Hoe wendbaar zijn jouw medewerkers?

Arbeidsmarktdynamiek

Er is veel veranderd op de arbeidsmarkt. Een aantal trends zijn duidelijk zichtbaar en hebben gevolgen voor medewerkers.

• Werkenden moeten langer doorwerken en dus langer inzetbaar blijven.
• Banen en beroepen veranderen snel en hierdoor ook de inzetbaarheid van werkenden.
• Het hybride werken is algemeen geaccepteerd door de coronacrisis.
• Er is in toenemende mate behoefte aan zelforganisatie en zelfsturing.
• Jonge mensen die instromen hebben vaak andere ideeën over werk dan ouderen.

De rol van techniek in veranderende organisaties

Techniek verandert organisaties ingrijpend. Denk aan digitalisering, automatisering, robotisering en de opkomst van AI. Werkprocessen veranderen, functies krijgen een andere inhoud en sommige taken verdwijnen of worden anders ingericht.

Dat vraagt veel van organisaties. Niet alleen in technische zin, maar ook in menselijk opzicht. Medewerkers moeten nieuwe systemen leren gebruiken, anders leren samenwerken en soms opnieuw ontdekken wat hun toegevoegde waarde is. De komst van AI maakt dat nog duidelijker. Want AI kan werk ondersteunen en versnellen, maar roept ook vragen op over verantwoordelijkheid, vertrouwen, vakmanschap en de manier waarop mensen hun werk blijven doen.

Voor HRM en leidinggevenden betekent dit dat techniek niet alleen een ICT-vraagstuk is. Het is ook een veranderkundig vraagstuk. Hoe neem je medewerkers mee? Hoe voorkom je onzekerheid of weerstand? En hoe zorg je ervoor dat nieuwe techniek niet alleen wordt ingevoerd, maar ook werkelijk wordt gebruikt op een manier die past bij mens en organisatie?

Aandacht voor zinvolle taken en werk

Zinvol werk wordt steeds belangrijker. Het draagt bij aan arbeidsvreugde bij jouw medewerkers maar ook aan gezondheid, welzijn en welbevinden. De ideeën over werk en gezondheid zijn de laatste jaren fors veranderd. Meer aandacht voor zinvol werk past daarom bij een organisatie die wil meebewegen met deze tijd.

Inzetbaarheid op de lange termijn is belangrijk

In deze tijd wordt de vraag naar bevordering van mobiliteit steeds actueler. De tijd lijkt voorbij dat iemand 25 jaar met dezelfde broodtrommel naar dezelfde organisatie fietst en ook nog dezelfde functie bekleedt. Zijn jouw medewerkers veranderbereid en wendbaar, en besteed je daar aandacht aan?

Een organisatie wordt pas echt wendbaar wanneer medewerkers mee kunnen én mee willen veranderen. Daarom vraagt organisatieverandering niet alleen om plannen en structuren, maar ook om aandacht voor gedrag, betrokkenheid en draagvlak.

Aansluiten bij de eisen van deze tijd

Ook praktisch is er van alles gewijzigd. Het personeelshandboek blijkt niet meer te kloppen en dient aangepast te worden. Ook dat laat zien dat organisatieverandering vraagt om duidelijke keuzes.

• Mag je WhatsAppen in de baas zijn tijd?
• Mag de werkgever jou verplichten om aan de WhatsApp-groep van de werkgever deel te nemen?
• Heb je als werknemer ook recht op onbereikbaarheid?
• Kun je van een werknemer verwachten dat hij/zij 's avonds zijn email leest?
• Kun je je ook ziekmelden via de WhatsApp?
• Screening en privacy van werknemers: waar ligt de grens?

Waar ligt de privacygrens van de werknemer?

Onlangs hoorde ik een leidinggevende tegen zijn medewerker die burn-outverschijnselen had zeggen: 'ik zie dat je altijd rond 1.00 uur nog bereikbaar bent via de WhatsApp: zou je niet eens wat eerder naar bed gaan?'.

Waar we vroeger referenties opvroegen over de medewerker bij de vorige werkgever, daar kunnen we nu Facebook screenen en sommigen zijn er al in gespecialiseerd om een profiel van de medewerker op te stellen op basis van uitingen via Facebook.

Veelgestelde vragen – FAQ

Hieronder beantwoord ik een aantal veelgestelde vragen over veranderende organisaties, wendbaarheid, HRM en inzetbaarheid.

Waarom moeten organisaties veranderen?

Organisaties moeten veranderen omdat marktbehoeften, klantbehoeften, werknemersbehoeften en maatschappelijke verwachtingen veranderen. Wie niet meebeweegt, loopt het risico achter te raken in werkwijze, dienstverlening, werkgeverschap of organisatiecultuur.

Wat maakt een organisatie wendbaar?

Een organisatie is wendbaar wanneer zij snel kan reageren op veranderingen in markt, maatschappij en medewerkersbehoeften. Dat vraagt om aanpasbare processen, duidelijke keuzes, passende structuur en medewerkers die mee kunnen en mee willen veranderen.

Welke rol speelt HRM bij veranderende organisaties?

HRM speelt een belangrijke rol omdat veel veranderingen direct raken aan medewerkers, werkvormen, inzetbaarheid, beoordeling, ontwikkeling en arbeidsvoorwaarden. HRM helpt om beleid, mens en organisatie beter op elkaar af te stemmen.

Welke rol speelt techniek bij veranderende organisaties?

Techniek verandert werkprocessen, functies en samenwerking. Digitalisering, automatisering en AI vragen daarom niet alleen om technische keuzes, maar ook om begeleiding, communicatie en aandacht voor medewerkers die ermee moeten werken.

Waarom is inzetbaarheid belangrijk bij organisatieverandering?

Inzetbaarheid is belangrijk omdat functies, taken en beroepen veranderen. Medewerkers moeten langer doorwerken en tegelijkertijd blijven meebewegen met nieuwe eisen. Dat vraagt om ontwikkeling, mobiliteit en aandacht voor wat mensen nodig hebben om duurzaam inzetbaar te blijven.

Hoe neem je medewerkers mee in een veranderende organisatie?

Je neemt medewerkers mee door duidelijk te zijn over de noodzaak, door uit te leggen wat er verandert en door aandacht te hebben voor vragen, zorgen en praktische gevolgen. Wendbaarheid ontstaat niet alleen door beleid, maar vooral door betrokkenheid en draagvlak.