home / carriere / loopbaan / persoonlijke drijfveren / sociale contacten mensen

Sociale contacten en met mensen omgaan

Sociale contacten en met mensen omgaan: vind jij dat belangrijk in jouw werk? Binnen jouw persoonlijke drijfveren in de loopbaan kan contact met mensen een belangrijke bron van motivatie zijn. Misschien krijg je energie van gesprekken, wil je mensen helpen, begeleiden of iets leren. Maar alleen zeggen dat je graag 'iets met mensen' wilt doen, is nog veel te algemeen. De belangrijkste vraag is: wat wil jij dan precies met mensen?

Wat wil jij precies met mensen doen?

Dat is de eerste vraag die ik zou stellen wanneer omgaan met mensen een belangrijke drijfveer voor je is. Je kunt namelijk op heel verschillende manieren met mensen werken. Het maakt nogal verschil of je iemand lichamelijk wilt verzorgen, kennis wilt overdragen, een gesprek wilt voeren of mensen wilt begeleiden bij verandering.

Misschien wil je:

• Mensen helpen door verzorging of fysieke zorg te bieden.
• Geestelijke ondersteuning bieden, begeleiden of coachen.
• Iemand iets leren en kennis overbrengen.
• Adviseren en advies geven op een bepaald vakgebied.
• Mensen motiveren of inspireren.
• Creatief bezig zijn met mensen of samen iets maken.
• Verandering bij mensen of in een groep teweegbrengen.
• Informeren, uitleg geven of mensen voorlichten.
• Gesprekken voeren en naar mensen luisteren.
• Samen bezinnen, mediteren of verbinding zoeken.
• Mensen helpen zich te ontwikkelen of verbeteren.
• Bemiddelen, bijvoorbeeld wanneer er een conflict is.

Wanneer je dat kunt specificeren, kom je een stuk dichter bij de vraag welk soort werk bij jou past. De uitspraak 'ik wil iets met mensen' verandert dan bijvoorbeeld in: 'ik wil mensen graag iets leren', 'ik wil mensen begeleiden wanneer ze vastlopen' of 'ik wil graag adviseren vanuit mijn vakkennis'. Daar kun je veel meer mee.

Met welke mensen wil je eigenlijk werken?

Ook dat maakt verschil. Misschien werk je graag met kinderen, jongeren, ouderen, patiënten, klanten, leerlingen, ondernemers of medewerkers. Misschien wil je juist met groepen werken, of krijg je meer voldoening van intensief één-op-ééncontact. Het onderwerp is dus niet alleen wat je met mensen wilt doen, maar ook met wie je dat wilt doen.

Daarbij speelt de aard van het contact mee. Een winkelmedewerker heeft soms tientallen korte contacten op een dag. Een coach kan gedurende langere tijd intensief met dezelfde persoon werken. Een docent staat voor een groep en een leidinggevende heeft zowel individuele gesprekken als overleg met een heel team. Allemaal werken ze met mensen, maar de manier waarop verschilt enorm.

Hoeveel contact met mensen heb jij nodig in jouw werk?

Ook de hoeveelheid sociaal contact kan een drijfveer zijn. Misschien vind je het heerlijk wanneer jouw werkdag grotendeels bestaat uit gesprekken en ontmoetingen. Maar het kan ook zijn dat je wel graag met mensen werkt en tegelijkertijd voldoende tijd nodig hebt om alleen te werken, na te denken of zaken uit te zoeken.

Het is dus niet automatisch zo dat iemand die graag met mensen werkt de hele dag tussen mensen wil zitten. Misschien vind je een combinatie prettig: gesprekken voeren, daarna zelfstandig iets voorbereiden en later weer overleggen. Dat soort nuances zijn belangrijk wanneer je onderzoekt welke functie werkelijk bij je past.

Welke beroepen passen bij jouw manier van omgaan met mensen?

Zodra je weet wat jij met mensen wilt doen, kun je gemakkelijker naar functies en beroepen kijken. Ik noem drie voorbeelden uit de oorspronkelijke gedachtegang.

Wat drijft een docent of leraar?

Een sterke drijfveer voor een docent of leraar kan zijn dat je een ander iets wilt leren en kennis wilt overdragen. Misschien krijg je daarnaast energie van het motiveren en inspireren van leerlingen of studenten. Dan is niet alleen 'contact met mensen' belangrijk, maar vooral ontwikkeling en kennisoverdracht.

Wat drijft een leidinggevende?

Voor een leidinggevende kan het omgaan met mensen bestaan uit begeleiden, coachen, adviseren, ervaring overbrengen en medewerkers helpen zich verder te ontwikkelen. Wanneer je leidinggevende wilt worden, is het dus belangrijk dat de menselijke kant van leidinggeven je daadwerkelijk aanspreekt. Alleen een hogere functie of meer verantwoordelijkheid willen, is iets anders.

Wat drijft iemand in de zorg?

Voor iemand in de verzorging kan juist fysieke zorg een belangrijke drijfveer zijn. Je wilt voor mensen zorgen, praktisch iets voor hen betekenen en hulp bieden wanneer iemand dat zelf niet kan. Ook daar is sprake van werken met mensen, maar de aard van het contact is heel anders dan bij een docent of leidinggevende.

Is ieder beroep met veel sociale contacten geschikt voor jou?

Nee. Dat is precies waarom specificeren zo belangrijk is. Je kunt dol zijn op gesprekken met mensen en toch ongelukkig worden van verkoop. Je kunt graag anderen helpen, maar helemaal niet willen verzorgen. Je kunt graag kennis overdragen, maar geen behoefte hebben aan langdurige begeleiding.

Daarom kun je een beroep niet uitsluitend beoordelen op de vraag of je er veel of weinig met mensen werkt. De inhoud van het contact moet aansluiten bij wat jij wilt. Juist daar wordt 'iets met mensen' een echte loopbaandrijfveer.

Is sociale omgang hetzelfde als mensen helpen?

Nee. Ook dat wordt gemakkelijk door elkaar gehaald. Misschien houd je enorm van sociale contacten, maar hoef je niemand te verzorgen, begeleiden of coachen. Je vindt het bijvoorbeeld prettig om mensen te ontmoeten, samen te werken, ideeën uit te wisselen of een netwerk op te bouwen.

Andersom kun je een sterk verlangen hebben om mensen te helpen zonder dat je behoefte hebt aan voortdurend sociaal contact. Denk bijvoorbeeld aan iemand die deskundige analyses maakt waarmee patiënten of cliënten geholpen worden, maar zelf relatief weinig direct contact heeft. Kijk daarom altijd naar de specifieke activiteit die jou motiveert.

Heeft met mensen werken ook met zinvol werk te maken?

Dat kan, maar het hoeft niet. Voor sommige mensen geeft het veel voldoening wanneer zij rechtstreeks iets voor een ander kunnen betekenen. Dan kan contact met mensen nauw samenhangen met de behoefte aan zinvol werk. Je ervaart dan betekenis doordat je ziet wat jouw inzet voor iemand anders oplevert.

Toch zijn het twee verschillende drijfveren. Je kunt zinvol werk doen zonder veel sociaal contact en je kunt veel met mensen werken zonder dat juist zingeving jouw belangrijkste motivatie is. Het is daarom goed om beide vragen afzonderlijk te stellen: wil ik graag met mensen werken en wil ik in mijn werk iets betekenen wat ik als zinvol ervaar?

Welke kwaliteiten kunnen passen bij werken met mensen?

Wanneer 'iets met mensen' een belangrijke drijfveer voor je is, is het ook nuttig om naar jouw kwaliteiten te kijken. Willen en kunnen zijn namelijk niet hetzelfde. Je kunt iets heel graag willen, maar voor een bepaalde functie heb je ook eigenschappen, kennis en vaardigheden nodig die daarbij passen.

Kwaliteiten die in mensgerichte beroepen van pas kunnen komen zijn bijvoorbeeld:

• Behulpzaamheid en hulpvaardigheid.
• Betrokkenheid.
• Betrouwbaarheid.
• Empathisch vermogen.
• Enthousiasme.
• Discretie.
• Geduld.
• Gevoeligheid.
• Inlevingsvermogen.
• Loyaliteit.
• Openheid en openhartigheid.
• Oprechtheid.
• Spontaniteit.
• Toegankelijkheid.
• Verantwoordelijkheidsgevoel.
• Verbindend vermogen.
• Zorgzaamheid.

Niet voor ieder mensgericht beroep heb je al deze kwaliteiten nodig. Een chirurg heeft andere kwaliteiten nodig dan een coach en een docent heeft weer andere kwaliteiten nodig dan iemand in de ouderenzorg. Ook hier geldt dus: eerst specificeren wat je werkelijk wilt doen.

Wat is belangrijker: willen of kunnen?

Natuurlijk heb je kennis en vaardigheden nodig voor het beroep dat je kiest. Maar kennis en vaardigheden gaan vooral over wat je kunt. Bij beroepskeuzes en loopbaanoriëntatie begin ik liever bij wat je wilt. Wat trekt jou aan? Waarvoor word jij warm? Wat wil jij daadwerkelijk met mensen doen?

Daarna komt het kunnen in beeld. Heb je de kwaliteiten, kennis en vaardigheden die daarbij nodig zijn? Moet je iets leren of ontwikkelen? Het heeft weinig zin om alleen vanuit jouw diploma's en vaardigheden naar functies te zoeken wanneer je niet hebt onderzocht of het werk je überhaupt motiveert.

Hoe onderzoek je of sociale contacten een belangrijke drijfveer voor je zijn?

Kijk eens terug naar momenten waarop je veel plezier in jouw werk had. Welke rol speelden andere mensen daarin? Kreeg je energie van gesprekken, van samenwerken, van begeleiden of juist van iemand iets leren? En wat gebeurde er in functies waarin je nauwelijks contact had met anderen?

Je kunt jezelf bijvoorbeeld deze vragen stellen:

• Hoe belangrijk is dagelijks contact met andere mensen voor mij?
• Wil ik vooral helpen, begeleiden, adviseren, informeren of iets leren?
• Werk ik liever één-op-één of met groepen?
• Wil ik kortdurend contact of juist een langduriger relatie opbouwen?
• Met welke mensen of doelgroepen werk ik graag?
• Hoeveel zelfstandig werk heb ik naast sociale contacten nodig?
• Welke situaties met mensen geven mij energie?
• Welke vormen van contact kosten mij juist veel energie?

Wanneer je die vragen beantwoordt, wordt jouw drijfveer veel concreter. Dan zeg je niet langer alleen: 'Ik wil iets met mensen', maar kun je benoemen wat je met mensen wilt doen, met wie en op welke manier. Precies die informatie helpt bij loopbaanreflectie, want jouw situatie is altijd maatwerk.

Veelgestelde vragen over sociale contacten in jouw werk

Graag met mensen werken klinkt duidelijk, maar voor een goede loopbaankeuze moet je verder kijken. Het gaat om de aard van het contact, wat je met mensen wilt doen en hoeveel sociaal contact bij jou past. Hieronder beantwoord ik vijf veelgestelde vragen over deze persoonlijke drijfveer.

Is graag met mensen werken een persoonlijke drijfveer?

Ja. Wanneer contact met mensen jou motiveert, energie geeft en belangrijk is voor jouw werkplezier, kan dat een duidelijke loopbaandrijfveer zijn. Het is vervolgens belangrijk om te specificeren welk soort contact jou aanspreekt.

Welke beroepen passen bij iemand die graag met mensen werkt?

Dat hangt af van wat je met mensen wilt doen. Denk aan verzorgen, lesgeven, adviseren, coachen, begeleiden, informeren, motiveren of bemiddelen. Vanuit die activiteit kun je veel gerichter naar beroepen en functies zoeken.

Moet je extravert zijn om graag met mensen te werken?

Nee. Het gaat op deze pagina niet om hoeveel je praat of hoe gemakkelijk je jezelf in gezelschap beweegt, maar om de vraag welke rol contact met anderen in jouw werk speelt. Je kunt veel waarde hechten aan diepgaande één-op-ééngesprekken en tegelijkertijd weinig behoefte hebben aan voortdurend grote groepen mensen om je heen.

Hoe weet ik welk soort contact met mensen bij mij past?

Kijk naar situaties waarin je energie kreeg van anderen. Was dat tijdens adviseren, helpen, uitleggen, luisteren, samenwerken of begeleiden? Kijk ook naar de doelgroep, de intensiteit van het contact en of je liever individueel of met groepen werkt.

Zijn kwaliteiten belangrijk wanneer ik met mensen wil werken?

Ja. Jouw drijfveer vertelt wat je graag wilt, maar een functie vraagt ook kwaliteiten, kennis en vaardigheden. Daarom is het zinvol om jouw wens om met mensen te werken te combineren met een onderzoek naar wat je goed kunt en wat je eventueel nog wilt ontwikkelen.