Kwaliteiten hervinden tijdens een outplacementtraject
Jouw kwaliteiten hervinden en jouw zelfvertrouwen herwinnen is een essentieel onderdeel van outplacement. Je kunt zelf hebben besloten dat het tijd is om afscheid te nemen van jouw baan. Het kan ook zijn dat jouw werkgever het initiatief heeft genomen of dat je samen uit elkaar bent gegaan via een vaststellingsovereenkomst. Hoe het ook loopt: meestal neem je afscheid van iets wat een tijdlang waardevol voor je is geweest.
Wat ik vervolgens regelmatig tegenkom, is dat mensen een stuk zelfvertrouwen zijn kwijtgeraakt. Ze weten ineens niet meer zo goed waar hun kracht ligt, wat ze eigenlijk te bieden hebben en naar welk soort werk ze moeten zoeken. Juist daarom begint outplacement niet met zo snel mogelijk naar de volgende baan gaan. Eerst moet je opnieuw zicht krijgen op jezelf.
Na baanverlies kun je gedesoriënteerd raken
Het verlies van werk kan veel kenmerken hebben van een rouwproces. Daarbij kan ook een periode van desoriëntatie ontstaan. Je raakt als het ware even kwijt waar je staat. Wat kan ik eigenlijk? Waar ben ik goed in? Wat wil ik nog? En waar pas ik?
Dat klinkt misschien vreemd wanneer je jarenlang hebt gewerkt. Toch zie ik het vaak gebeuren. Juist omdat veel kennis en ervaring voor jezelf zo vanzelfsprekend zijn geworden, heb je daar niet altijd woorden voor. En wanneer jouw zelfvertrouwen ook nog een deuk heeft gekregen, wordt het nog moeilijker om helder te zien waar jouw kwaliteiten liggen.
Drie gebieden geven snel inzicht
Om het eenvoudig te maken, onderscheid ik drie gebieden. Daarmee krijg je snel zicht op wat bij jou past en waar je juist niet op moet inzetten:
- Dit kan ik niet goed en doe ik niet graag.
- Dit kan ik wel, maar het ligt mij niet echt.
- Dit kan ik goed en doe ik graag.
Die driedeling lijkt eenvoudig, maar geeft vaak verrassend veel inzicht. Zeker wanneer je hem niet alleen invult vanuit functies die je hebt gehad, maar ook vanuit concrete werkzaamheden, verantwoordelijkheden en situaties.

Dit kan ik niet goed en doe ik niet graag
Er zijn taken en werkzaamheden die eenvoudigweg niet bij je passen. Misschien kosten ze je veel energie, heb je er weinig gevoel voor of krijg je er ondanks inspanning nauwelijks grip op. Dat is geen ramp. Je hoeft niet overal goed in te zijn.
Het is juist waardevol wanneer je dit gebied kent. Dan hoef je niet te solliciteren op functies waarvan je eigenlijk al weet dat een belangrijk deel van het werk niet bij je past. Bovendien kun je veel eerlijker naar jezelf kijken: wat wil ik wel ontwikkelen en wat hoef ik niet meer van mezelf te verlangen?
Dit kan ik wel, maar hier ligt mijn kracht niet
Dan is er een tweede gebied. Daar red je jezelf wel mee. Je kunt het uitvoeren, misschien zelfs behoorlijk goed, maar het geeft je weinig energie en het raakt niet aan jouw echte motivatie. Ik zeg weleens: zo'n onderdeel mag best 10 procent van jouw baan zijn. Iedere functie bevat immers werkzaamheden die niet jouw favoriet zijn.
Maar wanneer dit het grootste deel van jouw baan wordt, ontstaat een probleem. Dan functioneer je misschien wel, maar je benut jouw echte kwaliteiten nauwelijks. De vraag is dan niet alleen of jij daar gelukkig van wordt, maar ook of een werkgever werkelijk het beste van jou te zien krijgt.
Dit kan ik goed en doe ik graag
Hier wordt het interessant. Dit is het gebied waar dingen bij jou relatief vanzelf gaan. Je kunt het goed, je doet het graag en je haalt er energie en voldoening uit. Hier raken jouw kwaliteiten, motivatie en persoonlijkheid elkaar.
Voor mij gaat dit over de combinatie van kunnen, willen en zijn. Wat kun je? Wat wil je? En wie ben je? Wanneer die drie goed bij elkaar aansluiten, zit je veel dichter bij jouw kracht. Daar ligt vaak ook jouw talent en daar ontstaat arbeidsvreugde.
Wat vanzelf spreekt, kun je vaak moeilijk benoemen
Een van de lastigste onderdelen van outplacement is dat mensen woorden moeten geven aan kwaliteiten waar ze zelf nauwelijks bij stilstaan. Wat voor jou vanzelf spreekt, voelt namelijk niet bijzonder. Je denkt: dat kan toch iedereen? Juist daardoor zie je soms niet dat anderen daar veel meer moeite mee hebben.
Misschien overzie jij snel ingewikkelde situaties. Misschien voelen mensen zich gemakkelijk bij jou op hun gemak. Misschien zie jij fouten voordat anderen ze zien, kun je goed structureren of weet je mensen mee te krijgen. Omdat je dat al jaren doet, is het voor jou gewoon geworden. Maar vanzelfsprekend voor jou betekent nog niet vanzelfsprekend voor een ander.
Outplacement helpt om daar opnieuw woorden voor te vinden. Niet om jezelf groter voor te doen dan je bent, maar om helder te kunnen vertellen wat jij kunt en wat jouw bijdrage is.
Pas op voor de speedboot naar de volgende baan
Na verlies van werk zie ik ook mensen die zo snel mogelijk verder willen. Ze stappen als het ware in de speedboot naar de volgende baan. Begrijpelijk, want onzekerheid is vervelend. Een nieuwe baan lijkt dan de snelste manier om het probleem op te lossen.
Maar juist dan kun je te veel concessies doen. Je accepteert een functie omdat er snel iets moet gebeuren, terwijl je onvoldoende hebt onderzocht of het werk werkelijk bij je past. Voor je het weet, zit je enige tijd later opnieuw in een situatie waarin functie en persoon niet goed op elkaar aansluiten.
Daarom is vertragen soms juist versnellen. Eerst onderzoeken waar jouw kracht ligt, wat je wilt en wat bij je past. Daarna kun je veel gerichter naar jouw volgende stap in jouw loopbaan kijken.
Van kwaliteiten naar jouw meerwaarde
Weten wat jouw kwaliteiten zijn is één stap. De volgende stap is dat je kunt uitleggen wat die kwaliteiten betekenen voor een organisatie. Wat levert jouw manier van werken op? Waar voeg jij iets toe? Welke problemen kun jij oplossen? Waarvoor kwamen collega's vroeger bij jou?
Dat is iets anders dan een rijtje eigenschappen noemen. "Ik ben zorgvuldig, betrokken en flexibel" zegt op zichzelf weinig. Het wordt sterker wanneer je kunt vertellen waaruit jouw zorgvuldigheid blijkt, wanneer jouw betrokkenheid waardevol was en hoe jouw flexibiliteit in de praktijk zichtbaar wordt.
Bij het maken van een persoonlijk marketingprofiel proberen we precies dat stuk helder te krijgen. Niet jezelf verkopen als een product, maar woorden vinden voor wat jij kunt, waar jouw kracht ligt en welke meerwaarde jij kunt bieden.
Een baan zoeken begint met zelfkennis
Gericht zoeken naar een baan begint daarom met zelfkennis. Je moet weten waar jouw kracht ligt, maar ook waar ze jou beter niet voor kunnen vragen. Wanneer je dat weet, hoef je jezelf minder te plooien of in allerlei bochten te wringen om ergens bij te passen.
Belangrijk is dat je inzicht krijgt in vragen als:
- Waar krijg je energie van en waarvan word je enthousiast?
- Waar ligt jouw drive en wat zet jou in beweging?
- Welke werkzaamheden gaan bij jou relatief vanzelf?
- Wat kun je wel, maar wil je niet als hoofdbestanddeel van jouw werk?
- Welke taken en functies passen echt niet bij je?
- Wat vind je belangrijk in jouw werk en loopbaan?
- Welke ervaring en vaardigheden neem je mee?
- Welke mogelijkheden zie je op de arbeidsmarkt?
Daarom kijken we tijdens outplacement ook naar jouw persoonlijke drijfveren en naar de vraag welke richting bij jou past. Zo ontstaat langzamerhand weer een helder beeld van wat je kunt, wat je wilt en wat je een volgende werkgever te bieden hebt.
Zelf verder aan de slag met jouw loopbaan
Wil je eerst zelf onderzoeken waar jouw kwaliteiten, waarden en mogelijkheden liggen? Dan kun je kiezen voor een online training, een loopbaantest of verdere verdieping in het e-book over loopbaanontwikkeling.
Online training loopbaanontwikkeling
Wil je zelfstandig jouw kwaliteiten en richting onderzoeken? Met deze online training krijg je meer zicht op wat je kunt, wat je wilt en wat bij je past.
Loopbaantest
Wat vind jij belangrijk in jouw werk? De loopbaanwaardentest geeft inzicht in jouw belangrijkste waarden en helpt je bepalen wat je zoekt in een volgende baan.
E-book over jouw loopbaan
Wil je verder nadenken over jouw kwaliteiten en toekomst? Het e-book helpt je stilstaan bij keuzes, richting en wat voor jou belangrijk is in jouw werk.
Veelgestelde vragen over kwaliteiten tijdens outplacement
Na het verlies van een baan kan het verrassend lastig zijn om opnieuw te benoemen waar je goed in bent. Zeker wanneer jouw zelfvertrouwen een deuk heeft gekregen of je jarenlang nauwelijks over jouw eigen kwaliteiten hebt hoeven nadenken.
Waarom raak je na ontslag soms het zicht op jouw kwaliteiten kwijt?
Omdat werk vaak onderdeel is geworden van jouw identiteit en dagelijkse structuur. Wanneer dat wegvalt, kan ook jouw vertrouwde beeld van jezelf gaan schuiven. Bovendien zijn veel kwaliteiten voor jezelf zo vanzelfsprekend dat je ze nauwelijks meer als kwaliteit herkent.
Hoe ontdek je waar jouw echte kracht ligt?
Kijk naar werkzaamheden die je goed kunt én graag doet. Vraag jezelf af waar je energie van krijgt, wat relatief vanzelf gaat en waarvoor anderen regelmatig bij jou aankloppen. Juist daar vind je vaak belangrijke aanwijzingen.
Moet een nieuwe baan alleen maar bestaan uit dingen die je leuk vindt?
Nee. Iedere baan bevat taken die minder goed bij je passen. Het wordt vooral belangrijk wanneer werkzaamheden die je weinig energie geven het grootste deel van jouw functie gaan vormen. Dan is de kans groter dat de functie op termijn niet goed bij je past.
Waarom is zelfkennis zo belangrijk bij outplacement?
Omdat je zonder zelfkennis gemakkelijk vooral reageert op wat beschikbaar is. Wanneer je weet wat je kunt, wat je wilt en wat bij je past, kun je veel gerichter beoordelen of een functie werkelijk een goede volgende stap is.
Hoe leer je jouw kwaliteiten beter onder woorden brengen?
Begin niet alleen met eigenschappen, maar zoek naar concrete voorbeelden. Wanneer kwam een bepaalde kwaliteit tot uiting? Wat deed jij precies en wat leverde dat op? Zo krijgt een abstract woord als zorgvuldig, creatief of verbindend veel meer betekenis.
Weet jij nog waar jouw kracht ligt?
Na verlies van werk kun je behoorlijk twijfelen aan jezelf. Misschien weet je rationeel nog wel wat je allemaal hebt gedaan, maar lukt het niet goed om woorden te geven aan jouw kwaliteiten, ervaring en meerwaarde. Juist dan is het verleidelijk om zo snel mogelijk naar een volgende baan te gaan.
Wil je eerst scherper krijgen wat je kunt, wat je wilt en waar jouw kracht werkelijk ligt? Neem dan contact op met ons bedrijfsbureau. We bespreken graag hoe outplacement jou kan helpen om weer richting en vertrouwen te vinden.
Auteur en publicatiegegevens
Dit artikel is geschreven door Jan Stevens. Jan Stevens is eigenaar en oprichter van De Steven training & coaching (www.desteven.nl). Op deze website tref je meer dan 2000 blogs over persoonlijke ontwikkeling, loopbaan, leiderschap, teamontwikkeling, hoogsensitiviteit en hoogbegaafdheid.

Publicatiedatum: 16-07-2017
Update: 15 augustus 2026.


