home / team organisatie / teamontwikkeling / effectief team

Effectief team? Wat zijn de kenmerken?

Effectief team? Wat zijn de kenmerken? Als leidinggevende of manager wil je een effectief team ontwikkelen. Wat zijn de kenmerken? Hoe bereik je dat? Het ontwikkelen van een effectief team is een belangrijk onderdeel van teamontwikkeling en een leerdoel voor de training teamontwikkeling en samenwerken.

Teamontwikkeling begint bij persoonlijke ontwikkeling

Teamontwikkeling begint bij persoonlijke ontwikkeling van individuele teamleden. Wanneer blijkt dat daar onvoldoende aandacht aan besteed is, heeft een traject teamontwikkeling nog weinig zin. Voorwaarde voor persoonlijke ontwikkeling en teamontwikkeling is dat zowel de leiding als de medewerker acteren vanuit de volwassenrol.

Het bovenstaande plaatje laat zien hoe communicatie verloopt binnen een team van autonome teamleden. Het kenmerk van een autonoom teamlid is:

• Hij/zij kent eigen behoeften, weet deze uit te spreken en kan erin voorzien.
• Hij/zij weet op basis van eigen inzichten, gevoelens en behoeften tot keuzes te komen.
• Hij/zij weet verwijten, klachten en knelpunten om te zetten in de vervulling van behoeften, in plaats van zich aangevallen te voelen.
• Hij/zij weet waar grenzen liggen.
• Hij/zij neemt verantwoordelijkheid voor eigen gedrag, gedachten, gevoelens en zienswijzen.
• Hij/zij kan de ander respecteren wanneer er keuzes gemaakt worden waar hij/zij het mee oneens is.
• Hij/zij ziet de organisatiebehoeften en begrijpt dat er spanning kan ontstaan tussen individuele behoeften en organisatiebehoeften.

Veelgestelde vragen over een effectief team

Over effectieve teams ontstaan vaak dezelfde vragen. Bijvoorbeeld over verantwoordelijkheid, samenwerking, autonomie en de rol van de leidinggevende. Hieronder beantwoorden we vijf veelgestelde vragen.

Wat zijn de belangrijkste kenmerken van een effectief team?

In een effectief team is de communicatie open, worden mogelijkheden benut en grenzen aangegeven, nemen teamleden verantwoordelijkheid en zijn er gezamenlijke waarden en normen. Er ontstaat betrokkenheid, loyaliteit en bezieling en het team is niet afhankelijk van één of twee medewerkers. Ook is er aandacht voor zowel de behoeften van medewerkers als de behoeften van de organisatie.

Hoe ontwikkel je een effectief team?

Een effectief team ontwikkelen vraagt aandacht voor het individu en voor het team als geheel. Teamleden moeten zicht krijgen op hun eigen behoeften, kwaliteiten, grenzen en verantwoordelijkheid. Tegelijkertijd moet duidelijk zijn wat het gezamenlijke doel is, welke normen en waarden gelden en wat teamleden van elkaar mogen verwachten.

Waarom begint teamontwikkeling bij persoonlijke ontwikkeling?

Teamleden nemen zichzelf mee in het team. Wanneer iemand zijn eigen behoeften, grenzen, gedrag en verantwoordelijkheid onvoldoende kent, werkt dat door in de samenwerking. Daarom begint teamontwikkeling bij persoonlijke ontwikkeling van individuele teamleden. Zonder die basis heeft een traject teamontwikkeling nog weinig zin.

Moet iedereen in een effectief team hetzelfde denken?

Nee. Verschillen in inzichten, gevoelens, behoeften en kwaliteiten horen bij een team. Het gaat er niet om dat iedereen hetzelfde denkt of dezelfde keuzes maakt. Een autonoom teamlid kan de ander respecteren wanneer er keuzes gemaakt worden waar hij of zij het mee oneens is. Verschillen hoeven de samenwerking dus niet in de weg te staan.

Welke rol heeft de leidinggevende bij een effectief team?

De leidinggevende heeft een belangrijke rol bij het scheppen van voorwaarden waarin mensen verantwoordelijkheid kunnen nemen, behoeften kunnen uitspreken en grenzen kunnen aangeven. Tegelijkertijd is een werkelijk effectief team niet voortdurend afhankelijk van de leidinggevende of van enkele sterke medewerkers. Teamleden nemen ook zelf verantwoordelijkheid voor hun gedrag, keuzes en bijdrage aan het team.