home / carriere / arbeidsconflict / tranisitiebudget transitievergoeding

Transitiebudget en transitievergoeding: wat is het verschil en wat heb jij eraan?

Transitiebudget en transitievergoeding. Misschien hoor je deze woorden pas wanneer je te maken krijgt met ontslag. Misschien zit je midden in een reorganisatie. Of misschien voel je al dat er iets gaat veranderen in jouw werk. Wat betekenen deze begrippen nu echt voor jou? En belangrijker nog: hoe zorg je dat je er daadwerkelijk beter van wordt?

In dit artikel neem ik je stap voor stap mee. Niet juridisch, maar vooral praktisch. Want geld ontvangen is één ding. Het verstandig inzetten voor jouw toekomst is iets anders.

Wat is een transitiebudget en hoe gebruik je het slim?

Een transitiebudget is geen aparte wettelijke vergoeding. In de praktijk bedoelt men hiermee vaak het bedrag dat jij inzet om de stap naar nieuw werk mogelijk te maken. Dat kan (een deel van) jouw transitievergoeding zijn.

Ik maak het concreet. Stel dat jij 12.000 euro transitievergoeding ontvangt. Dan kun je ervoor kiezen dat bedrag vrij op je rekening te laten storten. Maar je kunt het ook doelgericht inzetten voor:

• Outplacementbegeleiding.
• Opleiding of scholing.
• Loopbaancoaching.
• Aanvulling op een lager salaris bij een nieuwe baan.
• Aanvulling op een WW-uitkering.

Hier zit het verschil tussen passief ontvangen en actief investeren. De vraag is dus niet alleen: hoeveel krijg ik? Maar vooral: wat ga ik ermee doen?

Waarvoor is de transitievergoeding bedoeld en hoe zet je die strategisch in?

De wetgever heeft de vergoeding bedoeld als ondersteuning bij het vinden van nieuw werk. Toch zie ik in de praktijk dat mensen het bedrag soms gebruiken om een periode van rust te overbruggen. Daar is op zich niets mis mee, maar het is wel een keuze.

Ik stel mijn klanten vaak deze vragen:

• Hoe groot schat jij jouw kansen op de arbeidsmarkt in?
• Welke begeleiding heb jij nodig om sneller weer aan het werk te komen?
• Moet jij je laten omscholen?
• Hoeveel tijd heb jij realistisch nodig?

Een transitievergoeding kan een springplank zijn. Maar alleen als jij vooruitdenkt.

Hoe wordt de transitievergoeding berekend en waar moet je op letten?

De hoogte van de transitievergoeding wordt berekend op basis van jouw bruto maandsalaris en de duur van jouw dienstverband. Voor elk gewerkt jaar bouw je een percentage van jouw maandsalaris op. Op internet vind je diverse rekentools waarmee je een indicatie kunt krijgen. Toch raad ik je aan om altijd goed te controleren of jouw werkgever de juiste berekening hanteert. Fouten komen vaker voor dan je denkt.

Let daarbij op:

• Is het juiste bruto maandsalaris meegenomen? Zijn vaste toeslagen correct verwerkt?
• Is de volledige duur van het dienstverband meegenomen?

Wanneer het om grote bedragen gaat, is juridisch advies geen overbodige luxe.

Wanneer is outplacement verstandig en wat levert het jou op?

Outplacement is begeleiding van werk naar werk. Soms biedt de werkgever dit standaard aan. Soms moet jij het zelf regelen vanuit jouw vergoeding. Ik merk dat veel mensen pas aankloppen bij een outplacementbureau wanneer de deal al rond is. Dat is jammer. Want juist vóórdat je tekent, kun je afspraken maken over:

• De duur van het traject.
• De inhoud van de begeleiding.
• De mogelijkheid tot scholing.
• Een aanvullend opleidingsbudget.

Iedere situatie is uniek. Ben jij al jaren uit de roulatie op de arbeidsmarkt? Dan heb je misschien intensievere begeleiding nodig. Ben jij goed inzetbaar en breed georiënteerd? Dan is een korter traject voldoende.

Vooruitdenken is cruciaal.

Is opleiding of scholing een goede investering van jouw transitievergoeding?

Voor veel mensen komt scholing weer in beeld na ontslag. Soms omdat ze ontdekken dat hun functie verdwijnt. Soms omdat ze al langer twijfelden.

Ik zie grofweg drie groepen:

• Mensen die een volledig nieuwe richting kiezen en een langere opleiding nodig hebben.
• Mensen die hun huidige vakgebied verdiepen met een gerichte cursus.
• Mensen die praktische certificaten behalen om direct inzetbaar te zijn.

Denk aan een training assertiviteit en communicatie, een opleiding tot heftruckchauffeur, een EVC-traject of het behalen van een groot rijbewijs. De vraag is niet alleen wat jij kunt leren. De vraag is: wat vergroot jouw positie op de arbeidsmarkt? Soms betekent dat bijscholing. Soms betekent dat juist profilering van jouw talenten en kwaliteiten. Daarover lees je meer op mijn pagina over loopbaancoaching en talentontwikkeling.

Moet je jouw transitievergoeding gebruiken als inkomensaanvulling?

Je kunt jouw transitievergoeding ook gebruiken als aanvulling op een lager inkomen of als tijdelijke buffer bij een WW-uitkering. Dat geeft rust. En rust is belangrijk. Maar let op. Wanneer jij het volledige bedrag gebruikt om jouw inkomen aan te vullen, investeer je niet in jouw toekomst. Dat kan betekenen dat je later opnieuw vastloopt.

Ik zeg het vaak zo: geld kan een kussen zijn om zacht te landen. Maar het kan ook brandstof zijn om vooruit te komen. Wat kies jij?

Kun je onderhandelen over jouw transitievergoeding?

Veel mensen denken dat de transitievergoeding vaststaat. In basis klopt dat. Maar in een vaststellingsovereenkomst is er vaak ruimte om aanvullende afspraken te maken. Denk bijvoorbeeld aan:

• Een extra opleidingsbudget.
• Een verlengde opzegtermijn.
• Vrijstelling van werk met behoud van salaris.
• Een positief getuigschrift.

Wanneer jij al weet dat je begeleiding nodig hebt, kun je proberen om een apart outplacementbudget te laten opnemen. Dat is vaak fiscaal gunstiger dan wanneer je alles bruto laat uitbetalen. Hier zie ik vaak dat inzicht en creativiteit het verschil maken. Laat je dus goed adviseren voordat je tekent.

Wat doet ontslag met jou en jouw zelfvertrouwen?

We praten veel over geld. Maar ontslag raakt ook jouw identiteit. Wie ben jij zonder jouw functie? Wat doet het met jouw zelfvertrouwen? Hoe ga je om met onzekerheid? Ik heb mensen begeleid die na twintig jaar dienstverband ineens buiten stonden. Niet alleen hun inkomen viel weg. Ook hun sociale netwerk en dagelijkse structuur.

Daarom is het zo belangrijk om niet alleen naar het financiële plaatje te kijken. Maar ook naar jouw mentale veerkracht. Heb jij ondersteuning nodig om weer in beweging te komen? Dan kan coaching of begeleiding een waardevolle investering zijn. Lees ook mijn artikel over zelfvertrouwen ontwikkelen wanneer je merkt dat ontslag jouw zelfbeeld raakt.

Hoe maak je van jouw transitiebudget een kansmoment?

Ik zie een ontslagsituatie niet alleen als verlies. Het is ook een kantelpunt. Een moment waarop jij jezelf opnieuw kunt positioneren. Misschien zat je al langer niet meer op de juiste plek. Misschien wilde je al jaren iets anders, maar durfde je niet. Dan kan een transitievergoeding het duwtje in de rug zijn.

Durf jij dat gesprek met jezelf aan? Wat wil jij echt? Wat kun jij? En wie ben jij in jouw werk?

Wat als er sprake is van een arbeidsconflict?

Soms is er meer aan de hand dan alleen een zakelijke beëindiging van jouw contract. Ik zie regelmatig dat er onder de oppervlakte een arbeidsconflict speelt. Dan gaat het niet alleen over geld, maar ook over vertrouwen, communicatie en gekwetstheid.

Juist in zo’n situatie is het belangrijk dat jij niet alleen tekent omdat je er vanaf wilt zijn. Onderhandelen vraagt rust, overzicht en strategie. Wat wil jij echt? Waar ligt jouw grens? En wat heb jij nodig om goed verder te kunnen?

Wanneer er sprake is van spanning of conflict, raad ik je aan om je goed te verdiepen in hoe onderhandelen bij een arbeidsconflict werkt. Op mijn pagina over onderhandelen bij arbeidsconflict leg ik uit hoe je sterker het gesprek ingaat en waar je op moet letten:

Een vaststellingsovereenkomst onder druk tekenen kan grote gevolgen hebben. Daarom zeg ik vaak: neem afstand voordat je een beslissing neemt. Onderhandelen is geen strijd, het is positioneren. En dat mag je zorgvuldig doen.

Wat moet je weten over de vaststellingsovereenkomst?

Wanneer jouw werkgever het initiatief neemt tot beëindiging van het dienstverband, krijg je vrijwel altijd een vaststellingsovereenkomst voorgelegd. Ik merk dat veel mensen dit document snel willen ondertekenen, omdat ze rust willen. Toch is dit hét moment waarop je scherp moet zijn.

In een vaststellingsovereenkomst worden afspraken vastgelegd over jouw vertrek, de hoogte van de transitievergoeding, een eventuele vrijstelling van werk, een opleidingsbudget en andere voorwaarden. Wat daarin staat, bepaalt hoe jij financieel en juridisch verdergaat.

Ik raad je daarom aan om goed te begrijpen wat een vaststellingsovereenkomst inhoudt en waar je op moet letten voordat je tekent. Op mijn pagina over de vaststellingsovereenkomst leg ik stap voor stap uit wat jouw rechten zijn en hoe je voorkomt dat je later spijt krijgt.

Een handtekening zetten is makkelijk. De gevolgen dragen soms minder. Neem dus de tijd en zorg dat het klopt voor jou.

Veelgestelde vragen over transitievergoeding en transitiebudget

Misschien zit jij nog met concrete vragen over jouw situatie. Hieronder beantwoord ik de vragen die ik in mijn praktijk het meest hoor. Lees ze rustig door en kijk wat op jou van toepassing is.

Hier tref je enkele veelgestelde vragen.

Heb ik altijd recht op een transitievergoeding?

In de meeste gevallen wel wanneer jouw werkgever het initiatief neemt tot beëindiging van het dienstverband. Er zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld bij ernstig verwijtbaar handelen.

Moet ik mijn transitievergoeding gebruiken voor scholing?

Nee, dat is niet verplicht. Je mag zelf bepalen hoe je het bedrag inzet. Ik raad je wel aan om bewust te kiezen voor wat jouw kansen vergroot.

Kan mijn werkgever een outplacementtraject verplicht stellen?

Nee dat kan niet. Je kunt het wel onderling afspreken en het kan onderdeel zijn van een vaststellingsovereenkomst. Maar dan heb je er zelf mee ingestemd. 

Betaal ik belasting over de transitievergoeding?

Ja, wanneer het bedrag bruto wordt uitbetaald betaal je loonbelasting. Daarom kan het interessant zijn om een deel direct in te zetten voor begeleiding of scholing.

Wat als ik het niet eens ben met de berekening?

Laat de berekening controleren door een jurist of arbeidsrechtspecialist voordat je akkoord gaat met de beëindigingsovereenkomst.

Tot slot wil ik je dit meegeven. Ontslag overkomt je misschien. Maar hoe jij met jouw transitievergoeding omgaat, is jouw keuze. Maak jij er een tijdelijke pleister van? Of een investering in jouw toekomst?